Θέατρο - Σκοτώνουν τα άλογα όταν γεράσουν (2026)
"Σκοτώνουν τα άλογα όταν γεράσουν" από το βιβλίο του Χόρας ΜακΚόυ, μετάφραση-διασκευή: Δημήτρης Καρατζιάς, Μάνος Αντωνιάδης, σκηνοθεσία-δραματουργική επεξεργασία: Δημήτρης Καρατζιάς, πρωταγωνιστούν: Νίκος Ιωαννίδης, Γιώργος Σεϊταρίδης, Τριανταφυλλιά Ταμπαλιάκη, Ορνέλα Λούτη, Δήμητρα Κολλά, Νικόλας Μπράβος, Στέφανος Κακαβούλης, Χριστίνα Σαμπανίκου, Σωτήρης Μεντζέλος, Αντώνης Αντωνίου, Θάνος Κρομμύδας, Αγάπη Παπαθανασιάδου, Ευάγγελος Ανδρέας Εμμανουήλ, Όλγα Θανασιά, Αλεξάνδρα Γαϊδατζή, Παρασκευή Αλίρη, Γιάννα Σταυράκη.
Ένα έθνος σε απελπισία. Ζωές χωρίς νόημα. Όνειρα που γκρεμοτσακίστηκαν είτε στη βουνοπλαγιά κάτω από τη ταμπέλα Hollywood είτε σε φτηνά κρεβάτια και βρώμικα ξενοδοχεία. Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής, 1935. Η ύφεση έχει τσακίσει τα πάντα. Οι ελπίδες που φάνταζαν ολόχρυσες θάμπωσαν έτσι όπως τις σκούριασε η ίδια η ζωή και κύλησαν σαν σκόνη μακριά. Στη μέση όλου αυτού του χάους, οι μαραθώνιοι χορού φαντάζουν φάρος που καλεί τους χαμένους διαβάτες από μακριά ή ακόμα και θολή λάμπα στον δρόμο, που προσελκύει τις νυχτοπεταλούδες, που δεν ξέρουν ότι θα καούν όταν πλησιάσουν. Σε μια εποχή που το κάθε σεντ έχει τεράστια αξία, το έπαθλο εκατοντάδων δολαρίων ακούγεται σαν ολόκληρη περιουσία.
Το βιβλίο του Χόρας ΜακΚόυ, γραμμένο το 1935, δεν θα μπορούσε να περιγράψει καλύτερα την κατάντια μιας από τις μεγαλύτερες οικονομίες του κόσμου και μαζί τα πέρατα της ανθρώπινης εξαθλίωσης. Οι μαραθώνιοι χορού που έστηναν κάποιοι επιτήδειοι ανά τη χώρα υπήρξαν αληθινοί όσο κι αν ακούγεται απίστευτο. Κάτι σαν ρωμαϊκή αρένα αλλά και πρωτόλειο reality (προτού καν εφευρεθεί το είδος), καλούσαν τους χαροκαμένους να λάβουν μέρος για να διεκδικήσουν το μεγάλο έπαθλο και να χορεύουν ασταμάτητα μέχρι να μείνει όρθιο το τελευταίο ζευγάρι. Το βιβλίο "Σκοτώνουν τα άλογα όταν γεράσουν" έγινε παγκόσμια γνωστό όταν ευτύχησε το 1969 να το μεταφέρει στη μεγάλη οθόνη ο Σίντνεϋ Πόλλακ αφήνοντας τις καλύτερες εντυπώσεις σε κριτικούς και κοινό, ανοίγοντας ένα παράθυρο στην ιστορία των ΗΠΑ που κανείς σχεδόν δεν γνώριζε. Φέτος, ευτυχεί και πάλι σε μια φιλόδοξη θεατρική παραγωγή που υπογράφει ο ακάματος και τολμηρός Δημήτρης Καρατζιάς, στη νέα στέγη του Vault, στο θέατρο Εν Αθήναις.
Είναι πραγματικά άξιο θαυμασμού πώς στην Αθήνα του 2026 ένα μικρό θέατρο φιλοξενεί μια τόσο μεγάλη παραγωγή (17 ηθοποιοί βρίσκονται σχεδόν διαρκώς επί σκηνής) που δεν τη συναντάς ούτε στα "μεγάλα" θέατρα τα τελευταία χρόνια. Μάλιστα, η επιτυχία του εγχειρήματος έχει να κάνει ακριβώς με τη διαχείριση των μεγεθών η οποία επιτρέπει στην παράσταση να δείχνει μεγάλη και όχι απλά να το προσποιείται. Η σκηνοθεσία διαχειρίζεται με εξαιρετικό τρόπο τον χώρο και τα μέσα του θεάτρου, έτσι όπως εκμεταλλεύεται κάθε διαθέσιμη σπιθαμή του χώρου, χορογραφώντας κυριολεκτικά και μεταφορικά τους ηθοποιούς με ματιά κινηματογραφική και ροή ασταμάτητη, όπως ακριβώς η μουσική επί της οποίας τελείται αυτός ο χορός των καταραμένων. Εκεί βέβαια κρύβονται και οι ανισότητες της παράστασης, καθώς η διαρκής εναλλαγή των προσώπων που συνομιλούν μεταξύ τους κατά τη διάρκεια του μαραθωνίου σε συνδυασμό με τη διάταξη σχήματος Π των θέσεων γύρω από τη μακρόστενη σκηνή αποσυντονίζει λίγο κι ας έχει φροντίσει ο Δημήτρης Καρατζιάς να κινεί διαρκώς όλα τα ζευγάρια σε όλα τα σημεία. Αυτή η αποσπασματικότητα της αφήγησης -βάσει του πρωτότυπου υλικού και της πληθώρας των επί σκηνής ηρώων- είναι κι αυτό που ενδεχομένως καθυστερεί την ταύτισή σου με τον κάθε χαρακτήρα και τη συναισθηματική σύμπνοια μαζί του. Θα το ξαναπώ όμως, δεδομένων των συνθηκών του ίδιου του έργου, η σκηνοθεσία και η δραματουργική επεξεργασία έχουν κινηθεί προς τη σωστή οδό.
Μεγάλης αξίας βρήκα και κάθε κομμάτι του παζλ της καλλιτεχνικής διεύθυνσης της παράστασης, παράγοντας που επίσης συντελεί στο μεγάλο της μέγεθος. Οι φωτισμοί του Βαγγέλη Μούντριχα και της Σεμίνας Παπαλεξανδροπούλου είναι εξαιρετικοί στον τρόπο που στοιχειοθετούν την αφήγηση ενόσω ορίζουν τόπο, χρόνο, στιγμή, παίζοντας με το συναίσθημα και υπογραμμίζοντας διακυμάνσεις. Τα κοστούμια, τα σκηνικά και τα props του Γιώργου Λυντζέρη χαίρουν ρεαλισμού, ακρίβειας και δραματουργικής ένταξης στο σύνολο, παρέα με τις κομμώσεις του Γιώργου Νικολαΐδη και το μακιγιάζ της Κατερίνας Καρατζιά.
Μαραθώνιος χορού και υποκριτικής κόπωσης είναι το "Σκοτώνουν τα άλογα όταν γεράσουν" και για το πολυπληθές καστ που καλείται να ανταποκριθεί σε αυτήν την τόσο απαιτητική και έντονη συνθήκη της ιστορίας, οπότε για αυτό και μόνο οφείλεις να τους πεις ένα μεγάλο μπράβο. Στο σύνολό τους όλοι συνθέτουν με επιτυχία τα κομμάτια που συνθέτουν τη μεγάλη εικόνα, κουβαλώντας ο καθένας στην πλάτη του το μέγεθος του ρόλου και την υποκριτική του ευστροφία, όμως δεν γίνεται να μην ξεχωρίσει ο κάθε θεατής αυτούς που τον κέρδισαν περισσότερο χάρη στα μικρά ή στα μεγάλα που ο καθένας καταθέτει στην παράσταση και στην ψυχή μας. Όπως ας πούμε τη Δήμητρα Κολλά, η οποία είναι τόσο καλή ηθοποιός που σε ανατριχιάζει ακόμα κι όταν αλλάζει στο ημίφως τα στοιχεία στον πίνακα με τα αποτελέσματα. Ή ας πούμε, τον Νικόλα Μπράβο που μεταφέρει την εξάντληση των ημερών που κυλούν όλο και πιο πολύ στο πρόσωπο και στο κορμί που θαρρείς ότι στ' αλήθεια χρειάζεται κάποιον να τον στηρίξει προτού τον προδώσουν τα πόδια του. Εφιαλτικά κυνικοί αλλά και με στιγμές ανθρώπινης τρωτότητας οι δύο διοργανωτές του μαραθωνίου, ο Νίκος Ιωαννίδης και ο Αντώνης Αντωνίου που εντυπωσιάζουν με το εκτόπισμα που προσδίδουν στον χαρακτήρα που υποδύονται, την ίδια στιγμή που ο Θάνος Κρομμύδας αποτελεί εξαιρετική επιλογή για τον ρόλο του λαμπερού, φιλόδοξου ηθοποιού που γκρεμοτσακίστηκε από τα όνειρα για τα μιούζικαλ του Μπρόντγουέυ σε γουέστερν β' διαλογής, ξεπουλώντας τα ιδανικά του και τον έρωτά του, την επίσης λαμπερή και απόλυτα ενταγμένη στον ρόλο Ορνέλα Λούτη. Έκπληξη αποτελεί η συμμετοχή της Γιάννας Σταυράκη, αποστασιοποιημένος και συμπαγής μέσα στην απελπισία του ρόλου ο Γιώργος Σεϊταρίδης, συγκινητικός μέσα στη φαινομενική του απλότητα ο Σωτήρης Μεντζέλος, λίγο πιο τραχιά από όσο θα την ήθελα, αλλά στακάτη και με άποψη ρόλου η Τριανταφυλλιά Ταμπαλιάκη, ευαίσθητη, γήινη και ρεαλιστική η Όλγα Θανασιά, ελεγχόμενα εκρηκτική αλλά και ονειρικά αέρινη η Χριστίνα Σαμπανίκου.
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου